تحقیقات جدید نشان می‌دهد که تابش دوزهای پایین پرتو به زانوهای مبتلا به آرتروز، ممکن است علائم را تسکین داده و حتی پیشرفت بیماری را کُند سازد.
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از مدیسن نت، این مطالعه وضعیت حدود ۳۰۰ بیمار مبتلا به آرتروز زانو را بررسی کرد؛ گروهی از این بیماران تحت درمان با پرتو قرار گرفتند و به مدت نزدیک به ۱۲ سال پیگیری شدند.
دکتر «ناگندرا کونرو»، متخصص رادیوتراپی-انکولوژی در دانشگاه لویولا در میوود ایلینوی و از نویسندگان این پژوهش، گفت: «بیماران شاهد بهبود پایدار در میزان درد و عملکرد مفصل بودند؛ تصاویر MRI تخریب کمتری را در مفصل نشان می‌داد و سال‌ها بعد، ما شاهد ناتوانی کمتر و- در بیماران مبتلا به بیماری درجه ۲- نیاز کمتر به عمل تعویض مفصل زانو بودیم.»
او در یک بیانیه خبری اظهار داشت: «مجموع این یافته‌ها این احتمال را مطرح می‌کند که این روش درمانی ممکن است بر سیر طولانی‌مدت آرتروز تأثیر بگذارد.»
به گفته نویسندگان، بسیاری از افراد با کاربرد پرتوهای هدفمند با دوز بالا برای درمان بیماری‌هایی مانند سرطان آشنا هستند. پرتوهایی که با دوز پایین‌تر تابانده می‌شوند قدرت کمتری دارند، اما همچنان می‌توانند التهاب موضعی در اطراف مفاصل مبتلا به آرتروز را کاهش دهند.
محققان توضیح دادند که التهاب می‌تواند وضعیت آرتروز را وخیم‌تر کرده و روند پیشرفت آن را تسریع کند. ورزش، مصرف دارو یا تزریقات و حفظ وزن مناسب می‌توانند علائم را تسکین دهند، اما تأثیر چندانی در کُند کردن سیر بیماری ندارند.
این مطالعه نشان داد که پرتودرمانی ممکن است دقیقاً همین کار را انجام دهد.
این کارآزمایی شامل ۲۹۲ فرد مبتلا به آرتروز علامت‌دار زانو در مراحل اولیه (درجه ۰، ۱ یا ۲) بود که بر اساس ظاهر استخوان در تصاویر رادیوگرافی یا ام‌آرآی تعیین شده بود.
میانگین سنی شرکت‌کنندگان حدود ۳۸ سال بود. برخی از آنها تنها دارو (گلوکوزآمین و کندروایتین) دریافت کردند، در حالی که گروهی دیگر علاوه بر دارو، تحت پرتودرمانی نیز قرار گرفتند.
پرتوهای تابانده‌شده به زانو از نوع پرتوهای ایکس با انرژی پایین بودند.
بیماران معمولاً بلافاصله پس از انجام پرتودرمانی، از کاهش درد زانو خبر می‌دادند. آنها همچنین در مقایسه با افرادی که تنها دارو مصرف کرده بودند، بهبود قابل‌توجه و پایداری را در عملکرد جسمانی و کیفیت زندگی خود گزارش کردند.
محققان خاطرنشان کردند که این موضوع جای تعجب ندارد، زیرا دهه‌هاست که از پرتودرمانی با دوز پایین به‌طور معمول برای تسکین آرتروز استفاده می‌شود. اسکن‌های ام‌آرآی همچنین نشان دادند که پس از دریافت پرتودرمانی با دوز پایین توسط بیماران، تخریب استخوان در زانوها کمتر بوده است.
با این حال، خبر مهم مربوط به نتایج بلندمدت بود: در طول تقریباً ۱۲ سال، احتمال گزارش ناتوانی در میان شرکت‌کنندگانی که این درمان را دریافت کرده بودند، ۶۷ درصد کمتر از کسانی بود که آن را دریافت نکرده بودند.
در میان افراد مبتلا به بیماری مرحله ۲، ۳۱ درصد از کسانی که تحت درمان قرار گرفته بودند دچار ناتوانی شدند، در حالی که این رقم برای کسانی که درمان را دریافت نکرده بودند، ۶۱ درصد بود.
یافته‌های مشابهی در مورد عمل تعویض مفصل زانو نیز به دست آمد؛ به گفته محققان، تنها ۱۴ درصد از افراد مبتلا به آرتروز درجه ۲ که پرتودرمانی دریافت کرده بودند، طی ۱۲ سال بعد به تعویض مفصل زانو نیاز پیدا کردند، در حالی که این میزان در میان کسانی که درمان نشده بودند، ۳۶ درصد بود.
کونرو گفت: «بیماری درجه ۲ ممکن است نشان‌دهنده مقطع زمانی خاصی باشد که در آن آرتروز تثبیت شده، اما هنوز آسیب گسترده‌ای به مفصل وارد نشده است. ترکیب کاهش ناتوانی و کاهش موارد تعویض مفصل زانو در این بیماران، امیدوارکننده است. این امر فرصتی را برای بررسی این موضوع فراهم می‌کند که آیا درمان زودهنگام التهاب می‌تواند روند بلندمدت بیماری را تغییر دهد یا خیر.»
به نظر نمی‌رسید که این روش درمانی خطر ابتلا به سرطان را افزایش دهد.
نویسندگان اظهار داشتند که در طول دوره پیگیری تقریباً ۱۲ ساله، هیچ‌گونه واکنش ناشی از پرتو در زانوهای تحت درمان یا موردی از سرطان در ناحیه درمان‌شده گزارش نشد.
- نویسنده: مهر نیوز mehrnews
